Αιτιώδης σύνδεσμος υπάρχει, όταν η παράνομη και υπαίτια συμπεριφορά του οδηγού ήταν, σύμφωνα με τα διδάγματα της κοινής πείρας, ικανή, κατά τη συνηθισμένη και κανονική πορεία των πραγμάτων, να επιφέρει τη ζημία και την επέφερε στη συγκεκριμένη περίπτωση. Η παράβαση των διατάξεων του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας (ΚΟΚ) δεν θεμελιώνει αυτή καθ’ αυτή υπαιτιότητα στην επέλευση αυτοκινητικού ατυχήματος

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ’ Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Ειρήνη Καλού, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Μαρία Τζανακάκη, Αντώνιο Τσαλαπόρτα, Ελένη Φραγκάκη και Ζαμπέτα Στράτα, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 5 Απριλίου 2019, με την παρουσία και του Γραμματέα Αθανασίου Λιάπη, για να δικάσει μεταξύ:

Των αναιρεσειόντων: 1) Ε. χας Δ. Τ., το γένος Θ. Λ., κατοίκου …, 2) Γ. Τ. του Δ., 3) Θ. Τ. του Δ., κατοίκων …, 4) Δ. Τ. του Γ., νομίμως εκπροσωπούμενου από τους ασκούντες τη γονική του μέριμνα, γονείς του, Γ. Τ. και Κ. Κ., κατοίκων …, 5) Ε. Τ. του Γ., νομίμως εκπροσωπούμενου από τους ασκούντες τη γονική του μέριμνα, γονείς του, Γ. Τ. και Κ. Κ., κατοίκων …, 6) Μ. Τ. του Θ., νομίμως εκπροσωπούμενου από τους ασκούντες τη γονική του μέριμνα, γονείς του, Θ. Τ. και Ε. Α., κατοίκων … και 7) Κ. Κ. του Ε., συζ. Γ. Τ., κατοίκου …, οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Δημήτριο Ντοκατζή, που δήλωσε στο ακροατήριο ότι οι αναιρεσείοντες παραιτούνται από το δικόγραφο της από 20-11-2017 αιτήσής τους για αναίρεση της υπ’ αριθμ. 2421/2017 απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Θεσσαλονίκης, ως προς τους 1ο και 2η των αναιρεσιβλήτων.

Των αναιρεσιβλήτων: 1) Κ. Α. του Κ., κατοίκου …, 2) ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία “…”, που εδρεύει στο … και εκπροσωπείται νόμιμα, οι οποίοι δεν παραστάθηκαν, ούτε εκπροσωπήθηκαν στο ακροατήριο και 3) ανώνυμης ασφαλιστικής εταιρείας με την επωνυμία “…”, που εδρεύει στην … και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Ιωάννη Αρνέλλο με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 ΚΠολΔ.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 4-7-2014 αγωγή των ήδη αναιρεσειόντων, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Θεσσαλονίκης και συνεκδικάστηκε με την από 6-11-2014 αγωγή της ήδη 2ης αναιρεσίβλητης. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 3302/2016 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 2421/2017 του Μονομελούς Εφετείου Θεσσαλονίκης. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 20-11-2017 αίτησή τους.

Κατά τη συζήτηση της υπόθεσης αυτής, με Εισηγήτρια την Αρεοπαγίτη Ζαμπέτα Στράτα, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, παραστάθηκαν μόνο οι αναιρεσείοντες και η 3η των αναιρεσιβλήτων όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο πληρεξούσιος των αναιρεσειόντων ζήτησε την παραδοχή της αίτησης αναίρεσης και την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Η κρινόμενη από 20-11-2017 (με αριθμ. κατάθ. 290/2017) αίτηση αναίρεσης κατά της με αριθμ. 2421/2017 οριστικής απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Θεσσαλονίκης, η οποία εκδόθηκε αντιμωλία των διαδίκων κατά την ειδική διαδικασία των περιουσιακών διαφορών, στις οποίες υπάγονται και οι διαφορές για ζημίες από αυτοκίνητα (άρθρ. 614 αριθμ. 6 Κ.Πολ.Δ.), έχει ασκηθεί νομότυπα με την κατάθεση του δικογράφου αυτής στη γραμματεία του ως άνω Δικαστηρίου (άρθρο 495 § 1 Κ.Πολ.Δ.) και εμπρόθεσμα, ήτοι εντός της προβλεπόμενης από το άρθρο 564 § 1 Κ.Πολ.Δ. προθεσμίας των τριάντα ημερών από την επίδοση της προσβαλλόμενης απόφασης (που έγινε στις 10-11-2017, όπως προκύπτει από τη σχετική σημείωση επί κυρωμένου αντιγράφου αυτής του δικαστικού επιμελητή του Πρωτοδικείου Θεσσαλονίκης Η. Χ., ενώ η αναίρεση κατατέθηκε στις 7-12-2017). Ωσαύτως, έχει κατατεθεί από τους αναιρεσείοντες το παράβολο ποσού τετρακοσίων πενήντα ευρώ, που προβλέπεται από την παρ. 3 του άρθρου 495 Κ.Πολ.Δ., όπως αντικαταστάθηκε με το άρθρο 33 του Ν. 4446/2016 και ισχύει για τα ένδικα μέσα που ασκούνται από 23-01-2017 και εφεξής.

Συνεπώς, ενόψει και των διατάξεων των άρθρων 552, 553 1β, 556, 558 και 577 Κ.Πολ.Δ., είναι παραδεκτή και πρέπει να εξεταστεί το παραδεκτό και το βάσιμο των λόγων της ως προς την τρίτη αναιρεσίβλητη, δεδομένου ότι οι αναιρεσείοντες, με σχετική δήλωση του πληρεξούσιου δικηγόρου τους που καταχωρήθηκε στα ταυτάριθμα με την παρούσα απόφαση πρακτικά συνεδριάσεως του δικαστηρίου τούτου, παραιτήθηκαν από το δικόγραφο της αναίρεσης ως προς τους λοιπούς αναιρεσιβλήτους και ως εκ τούτου, ως προς αυτούς, η αναίρεση θεωρείται πως δεν ασκήθηκε (άρθρα 294, 295 και 297 ΚΠολΔ).

Από τις διατάξεις των άρθρων 10 του Ν. ΓΠΝ/1911, 297 έως 300, 330 εδ. β’, 914 και 932 του ΑΚ συνάγεται ότι, σε περίπτωση συγκρούσεως μεταξύ δύο ή περισσότερων αυτοκινήτων, η ευθύνη προς αποζημίωση προϋποθέτει συμπεριφορά παράνομη και υπαίτια, επέλευση ζημίας και ύπαρξη αιτιώδους συνδέσμου μεταξύ της συμπεριφοράς του οδηγού και της ζημίας. Μορφή υπαιτιότητας είναι και η αμέλεια, η οποία υπάρχει, όταν δεν καταβάλλεται η επιμέλεια, που απαιτείται στις συναλλαγές, δηλαδή αυτή που, αν είχε καταβληθεί, με μέτρο τη συμπεριφορά του μέσου συνετού και επιμελούς οδηγού αυτοκινήτου, θα καθιστούσε δυνατή την αποτροπή της συγκρούσεως. Αιτιώδης σύνδεσμος υπάρχει, όταν η παράνομη και υπαίτια συμπεριφορά του οδηγού ήταν, σύμφωνα με τα διδάγματα της κοινής πείρας, ικανή, κατά τη συνηθισμένη και κανονική πορεία των πραγμάτων, να επιφέρει τη ζημία και την επέφερε στη συγκεκριμένη περίπτωση. Η παράβαση των διατάξεων του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας (ΚΟΚ) δεν θεμελιώνει αυτή καθ’ αυτή υπαιτιότητα στην επέλευση αυτοκινητικού ατυχήματος, αποτελεί όμως στοιχείο, η στάθμιση του οποίου από το Δικαστήριο της ουσίας θα κριθεί σε σχέση με την ύπαρξη αιτιώδους συνδέσμου μεταξύ της συγκεκριμένης παραβάσεως και του ζημιογόνου αποτελέσματος. Περαιτέρω, κατά το άρθρο 4 παρ. 3 του Ν. 2696/ 1999 (ΚΟΚ), οι ρυθμιστικές της κυκλοφορίας πινακίδες Ρ-1 μέχρι Ρ-77 τοποθετούνται για να πληροφορούν αυτούς που χρησιμοποιούν τις οδούς για τις ειδικές υποχρεώσεις, περιορισμούς ή απαγορεύσεις, προς τις οποίες πρέπει αυτοί να συμμορφώνονται, η δε σημασία της πινακίδας Ρ-2, που τοποθετείται πριν από κόμβο, σημαίνει υποχρεωτική διακοπή πορείας του οχήματος πριν από την είσοδο στον κόμβο και παραχώρηση προτεραιότητας στα οχήματα τα οποία κινούνται στην οδό, προς την οποία πλησιάζει, κατά το άρθρο 6 παρ. 1 εδ. δ’ του ίδιου, ως άνω, νόμου, οι οδηγοί των οδικών οχημάτων υποχρεούνται να συμμορφώνονται με τις πιο κάτω ενδείξεις των φωτεινών σηματοδοτών ρυθμίσεως της κυκλοφορίας: απλό ή διπλό κίτρινο φώς κυκλικής μορφής, το οποίο αναβοσβήνει (αναλάμπον): ο οδηγός υποχρεούται να ανακόπτει ταχύτητα, να προχωρεί με ιδιαίτερη προσοχή και να παραχωρεί προτεραιότητα στους πεζούς και στα οχήματα, κατά το άρθρο 12 παρ. 1 του ιδίου, ως άνω, νόμου, αυτοί που χρησιμοποιούν τις οδούς πρέπει να αποφεύγουν οποιαδήποτε συμπεριφορά που είναι ενδεχόμενο να εκθέτει σε κίνδυνο πρόσωπα ή ζώα, οι δε οδηγοί υποχρεούνται να οδηγούν με σύνεση και με διαρκώς τεταμένη την προσοχή και να μην προκαλούν γενικά με τη συμπεριφορά τους τρόμο, ανησυχία ή παρενόχληση στους λοιπούς χρήστες των οδών, κατά δε το άρθρο 26 παρ. 1, 4 και 6 του ιδίου, ως άνω, νόμου, ο οδηγός που πλησιάζει σε ισόπεδο οδικό κόμβο υποχρεούται να καταβάλει ιδιαίτερη προσοχή για να μην προκαλέσει επί του κόμβου κίνδυνο ή παρακώλυση της κυκλοφορίας, ρυθμίζοντας την ταχύτητα του οχήματός του, ώστε να μπορεί να διακόψει την πορεία αυτού, για να διέλθουν τα οχήματα που έχουν προτεραιότητα. Στους κόμβους η προτεραιότητα ορίζεται, με κατάλληλη σήμανση και οι ενδείξεις των φωτεινών σηματοδοτών κυκλοφορίας υπερισχύουν των ενδείξεων των πινακίδων σήμανσης, οι οποίες καθορίζουν την προτεραιότητα. Τέλος, κατά την έννοια του άρθρου 559 αριθμ. 19 ΚΠολΔ, η απόφαση δεν έχει νόμιμη βάση και ιδρύεται ο αντίστοιχος λόγος αναίρεσης, όταν από τις παραδοχές της, που περιλαμβάνονται στην ελάσσονα πρόταση του νομικού συλλογισμού της και αποτελούν το αιτιολογικό της, δεν προκύπτουν καθόλου ή αναφέρονται ανεπαρκώς ή αντιφατικώς τα πραγματικά περιστατικά, στα οποία το δικαστήριο της ουσίας στήριξε την κρίση του για ζήτημα με ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης, με αποτέλεσμα να μην μπορεί να ελεγχθεί, αν στη συγκεκριμένη περίπτωση συνέτρεχαν οι όροι του κανόνα ουσιαστικού δικαίου, που εφαρμόστηκε, ή δεν συνέτρεχαν οι όροι εκείνου, που δεν εφαρμόστηκε (Ολ.ΑΠ 1/1999). Στην προκειμένη περίπτωση, όπως προκύπτει από την προσβαλλόμενη απόφαση, το Εφετείο, κατά την ανέλεγκτη περί των πραγμάτων κρίση του ως προς τις συνθήκες του δυστυχήματος και την υπαιτιότητα των εμπλακέντων στο ατύχημα οδηγών, δέχτηκε τα ακόλουθα πραγματικά περιστατικά: “Στις 16-8-2013 και περί ώρα 12.20, ο πρώτος εναγόμενος της από 4-7-2014 και με αριθμό κατάθεσης 15026/7-7-2014 αγωγής, Κ. Α. του Κ. και ήδη πρώτος εφεσίβλητος της υπό στοιχείο Α’ έφεσης, οδηγώντας το με αριθμό κυκλοφορίας …69 Ι.Χ.Φ. αυτοκίνητο ιδιοκτησίας της δεύτερης εναγομένης της ιδίας ως άνω αγωγής ανώνυμης εταιρίας με την επωνυμία “…” και ασφαλισμένο για την έναντι τρίτων αστική ευθύνη στην ασφαλιστική εταιρία με την επωνυμία “…” εκινείτο επί της … με τη … και στη δεξιά λωρίδα του ρεύματος κυκλοφορίας με κατεύθυνση προς τη …. Κατά τον ίδιο χρόνο ο Δ. Τ. του Γ., ηλικίας 72 ετών, συγγενής των εναγόντων της από 4-7-2014 και με αριθμό κατάθεσης 15026/7-7-2014 αγωγής, οδηγώντας το με αριθμό κυκλοφορίας …47 Ι.Χ.Ε αυτοκίνητο, που ήταν ασφαλισμένο για την έναντι τρίτων αστική ευθύνη στην εναγομένη ασφαλιστική εταιρία με την επωνυμία “… Α.Ε.Γ.Α” εκινείτο στην … η οποία διασταυρώνεται με την ως άνω ενωτική οδό και με κατεύθυνση από τη … προς τη …. Η … με τη … είναι διπλής κατεύθυνσης, με τρεις λωρίδες κυκλοφορίας ανά κατεύθυνση, με πλάτος οδοστρώματος στο ρεύμα πορείας προς … … 11,50 μέτρων, στο σημείο δε συμβολής της με την Επαρχιακή Οδό … – … φέρει νησίδα ασφαλείας διαχωριστική των δύο ρευμάτων πορείας. Η Επαρχιακή οδός … – … είναι επίσης διπλής κατεύθυνσης με μια λωρίδα κυκλοφορίας ανά κατεύθυνση, στο ύψος της συμβολής της με την προαναφερόμενη ενωτική οδό φέρει διαχωριστική των δύο ρευμάτων κυκλοφορίας νησίδα, επιπλέον φέρει αριστερά αυτής μια τριγωνική νησίδα για τη διευκόλυνση της εισόδου των οχημάτων από την προαναφερόμενη ενωτική οδό προς τη … και δεξιά αυτής μια τριγωνική νησίδα για τη διευκόλυνση της εξόδου των οχημάτων που κατευθύνονταν προς τη … …. Το πλάτος του οδοστρώματος στο ρεύμα πορείας προς … και πλησίον της προαναφερόμενης τριγωνικής νησίδας είναι 10,90 μέτρα. Η κυκλοφορία των οχημάτων στον ως άνω ισόπεδο κόμβο και για τους κινούμενους επί της Ε.Ο. … – … ρυθμιζόταν από φωτεινό σηματοδότη, ο οποίος κατά τον προαναφερόμενο χρόνο εξέπεμπε κίτρινο αναλάμπον φως κυκλικής μορφής. Προτεραιότητα στην ανωτέρω διασταύρωση είχε ο πρώτος εναγόμενος της από 4-7-2014 και με αριθμό κατάθεσης 15026/7-7- 2014 αγωγής Κ. Α. δεδομένου ότι στην πορεία του Δ. Τ. υφίστατο, όπως προαναφέρθηκε, φωτεινός σηματοδότης, ο οποίος εξέπεμπε κίτρινο αναλάμπον φως κυκλικής μορφής, που τον υποχρέωνε να συνεχίσει την κίνησή του με ιδιαίτερη προσοχή και να παραχωρήσει προτεραιότητα στα οχήματα, που κινούνταν στην Ενωτική Οδό της … με τη …, ενώ πριν από το προαναφερόμενο σημείο υφίστατο τοποθετημένη και ρυθμιστική πινακίδα Ρ-2 (STOP) υποχρεωτικής διακοπής της πορείας των κινουμένων οχημάτων πριν τη διασταύρωση. Το ανώτατο όριο ταχύτητας στην ανωτέρω περιοχή ανέρχονταν σε 90 χιλ/ωρ για το με αριθμό κυκλοφορίας …47 Ι.Χ.Ε αυτοκίνητο που οδηγούσε ο Δ. Τ. και σε 70 χιλ/ωρ για το με αριθμό κυκλοφορίας …69 Ι.Χ.Φ αυτοκίνητο, που οδηγούσε ο εναγόμενος Κ. Α.. Κατά τον παραπάνω χρόνο η κατάσταση των ως άνω οδών ήταν καλή (ξηρά), η κυκλοφορία των οχημάτων ήταν κανονική, επικρατούσε καλοκαιρία, υπήρχε φωτισμός ημέρας και η ορατότητα δεν περιοριζόταν από φυσικά ή τεχνητά εμπόδια. Ο Δ. Τ. οδηγώντας, όπως προαναφέρθηκε, το με αριθμό κυκλοφορίας …47 Ι.Χ.Ε αυτοκίνητο και προσεγγίζοντας την προαναφερόμενη διασταύρωση, με ταχύτητα, η οποία δεν αποδείχθηκε ότι υπερέβαινε το επιτρεπόμενο όριο των 90 χιλ/ωρ, δεν ακινητοποίησε το όχημά του πριν από αυτή, όπως είχε υποχρέωση, προκειμένου να ελέγξει με προσοχή την κίνηση και να παραχωρήσει προτεραιότητα διέλευσης στα κινούμενα επί της Ενωτικής Οδού της … με τη … οχήματα, όπου κινούνταν και ο πρώτος εναγόμενος Κ. Α., αλλά συνέχισε την πορεία του με αποτέλεσμα το αυτοκίνητό του να συγκρουσθεί με το με αριθμό κυκλοφορίας …47 ΙΧΦ αυτοκίνητο, που οδηγούσε ο ανωτέρω εναγόμενος, το οποίο εκείνη τη στιγμή διέρχονταν από το προαναφερόμενο σημείο, κινούμενο με ταχύτητα 80 χιλ/ωρ περίπου. Ακολούθως το ΙΧΕ αυτοκίνητο, που οδηγούσε ο Δ. Τ. εξετράπη της πορείας του προς τα δεξιά και ακινητοποιήθηκε σε απόσταση 25 μέτρων από το σημείο της σύγκρουσης και επί των προστατευτικών μεταλλικών στηθαίων, που υπήρχαν επί της Ενωτικής Οδού και στο ρεύμα πορείας προς τη … …. Το ΙΧΦ αυτοκίνητο, που οδηγούσε ο πρώτος εναγόμενος Κ. Α. εξετράπη της πορείας του προς τα αριστερά, ακολούθως δε το επικαθήμενο, αφού αποκολλήθηκε από το ρυμουλκό, ανετράπη επί της διαχωριστικής των δύο ρευμάτων πορείας νησίδας και σε απόσταση 70 μέτρων περίπου από τη διασταύρωση, ενώ το ρυμουλκό (τράκτορας) ακινητοποιήθηκε από τον πρώτο εναγόμενο σε απόσταση μεγαλύτερη των 100 μέτρων από το επικαθήμενο. Αποτέλεσμα της σύγκρουσης αυτής ήταν ο οδηγός του με αριθμό κυκλοφορίας …47 Ι.Χ.Ε αυτοκινήτου Δ. Τ. να τραυματισθεί θανάσιμα… Με βάση τα ανωτέρω αποδειχθέντα πραγματικά περιστατικά το Δικαστήριο οδηγείται στην κρίση ότι αποκλειστικά υπαίτιος της ένδικης σύγκρουσης είναι ο οδηγός του με αριθμό κυκλοφορίας …47 Ι.Χ.Ε αυτοκινήτου, ο οποίος δεν κατέβαλε την προσοχή του μέσου συνετού οδηγού, όπως όφειλε και μπορούσε να καταβάλει κάτω από τις συγκεκριμένες συνθήκες και περιστάσεις, αλλά και την κοινή πείρα και λογική (άρθρα 330 εδ. β’ και 914 του ΑΚ) και ειδικότερα δεν οδηγούσε το όχημά του με σύνεση και έχοντας διαρκώς τεταμένη την προσοχή του (άρθρο 12 παρ. 1 ΚΟΚ), επιπλέον, αν και στην πορεία του υπήρχε αφενός ρυθμιστική πινακίδα Ρ-2 (SΤΟΡ) υποχρεωτικής διακοπής της πορείας των κινουμένων οχημάτων πριν τη διασταύρωση και επιπλέον φωτεινός σηματοδότης, ο οποίος κατά τον προαναφερόμενο χρόνο εξέπεμπε κίτρινο αναλάμπον φως κυκλικής μορφής, που τον υποχρέωνε να συνεχίσει την κίνησή του με ιδιαίτερη προσοχή και να παραχωρήσει προτεραιότητα στα οχήματα, που κινούνταν στην προαναφερόμενη Ενωτική Οδό, δεν ήλεγξε την κίνηση των οχημάτων επί της τελευταίας αυτής οδού και δεν βεβαιώθηκε ότι δύναται να διασχίσει την οδό αυτή χωρίς κίνδυνο, ούτε διέκοψε την κίνησή του παραχωρώντας προτεραιότητα στο κινούμενο επί της ανωτέρω οδού και στο ρεύμα πορείας προς τη … … όχημα του εναγομένου Κ. Α., αλλά εισήλθε στην προαναφερθείσα διασταύρωση εντελώς αιφνίδια παραβιάζοντας τις διατάξεις των άρθρων 4 παρ. 3, 6 παρ. 1δ, 12 παρ. 1, 26 παρ. 1 και 4 του ΚΟΚ. Αν διέκοπτε την πορεία του πριν από την προαναφερόμενη διασταύρωση και ήλεγχε την κίνηση των οχημάτων στην ως άνω οδό, θα είχε εντοπίσει εγκαίρως την κίνηση σ’ αυτή του με αριθμό κυκλοφορίας …47 ΙΧΦ αυτοκινήτου και θα είχε παραχωρήσει, ως όφειλε από τη διάταξη του άρθρου 26 παρ. 1, 4 ΚΟΚ, προτεραιότητα σ’ αυτό, οπότε και δεν θα είχε επισυμβεί το ένδικο ατύχημα. Στοιχεία που να θεμελιώνουν συντρέχουσα αμέλεια του εναγομένου Κ. Α. στην επέλευση του ενδίκου ατυχήματος δεν προέκυψαν. Αντίθετα από το ως άνω αποδεικτικό υλικό προέκυψε ότι ο εν λόγω οδηγός εκινείτο, όπως προαναφέρθηκε, εντός του ρεύματος πορείας του έχοντας προτεραιότητα στην ως άνω διασταύρωση, ενώ η αιφνίδια και σε πολύ κοντινή απόσταση είσοδος του οχήματος του πρώτου εναγομένου στη διασταύρωση, απέκλεισε σ’ αυτόν τη δυνατότητα επιτυχούς αποφευκτικού ελιγμού ή ασφαλούς τροχοπέδησης. Και ναι μεν αυτός εκινείτο με ταχύτητα 80 χιλ/ωρ περίπου, η οποία υπερέβαινε την επιτρεπόμενη στο σημείο εκείνο για το όχημά του ταχύτητα των 70 χιλ/ωρ, όμως το γεγονός αυτό δεν τελεί σε αιτιώδη συνάφεια με το επελθόν αποτέλεσμα. Τούτο δε, διότι η ως άνω συμπεριφορά του συνιστά παράβαση σχετικής διάταξης του ΚΟΚ (άρθρο 20), η οποία όμως από μόνη της δεν αρκεί για να θεμελιώσει υπαιτιότητα αυτού στην επέλευση του ατυχήματος, καθόσον δεν υπάρχει αιτιώδης σύνδεσμος μεταξύ της συγκεκριμένης παράβασης και του επελθόντος αποτελέσματος, το οποίο δεν θα επήρχετο, χωρίς την όλως αμελή ως άνω κυκλοφοριακή συμπεριφορά του οδηγού του με αριθμό κυκλοφορίας …47 Ι.Χ.Ε αυτοκινήτου Δ. Τ.. Το Πρωτοβάθμιο, επομένως, Δικαστήριο, το οποίο με τη εκκαλούμενη υπ’ αριθμ. 3302/2016 απόφασή του, έκρινε αποκλειστικά υπαίτιο του ενδίκου ατυχήματος τον θανόντα οδηγό του με αριθμό κυκλοφορίας …47 Ι.Χ.Ε αυτοκινήτου και απέρριψε την από 4-7-2014 και με αριθμό κατάθεσης 15026/7-7- 2014 αγωγή ως αβάσιμη στην ουσία της, δεχόμενο τον ισχυρισμό των εναγομένων της αγωγής αυτής περί αποκλειστικής υπαιτιότητας του ανωτέρω οδηγού στην επέλευσή του, ορθά εκτίμησε τις προσαχθείσες ενώπιόν του αποδείξεις, οι δε σχετικοί λόγοι της εφέσεως, με τους οποίους οι εκκαλούντες υποστηρίζουν τα αντίθετα, είναι αβάσιμοι και απορριπτέοι”. Με βάση τις παραδοχές αυτές το Εφετείο απέρριψε κατ’ ουσία την έφεση των αναιρεσειόντων κατά της πρωτόδικης απόφασης, που απέρριψε ως αβάσιμη κατ’ ουσίαν την ένδικη αγωγή τους για επιδίκαση χρηματικής ικανοποιήσεως λόγω ψυχικής οδύνης εξαιτίας της θανάτωσης του συγγενούς τους Δ. Τ., οδηγού του με αριθμό κυκλοφορίας …47 Ι.Χ.Ε. αυτοκινήτου. Έτσι που έκρινε το Εφετείο διέλαβε, ως προς το ζήτημα της υπαιτιότητας, επαρκείς, σαφείς και μη αντιφατικές αιτιολογίες, που επιτρέπουν τον αναιρετικό έλεγχο για την ορθή ή μη εφαρμογή από εκείνο των περί υπαιτιότητας (αμελείας) διατάξεων και δε στέρησε, κατά τούτο, την απόφασή του νόμιμης βάσης.

Ειδικότερα:

Α) Καθόσον αφορά την επικαλούμενη με το αναιρετήριο έλλειψη της απόφασης, επειδή η προσβαλλόμενη απόφαση αν και δέχεται ότι η κυκλοφορία των οχημάτων στον ως άνω αναφερόμενο ισόπεδο οδικό κόμβο και για τους κινούμενους επί της Ε.Ο. …υ – …ς ρυθμιζόταν από φωτεινό σηματοδότη, ο οποίος κατά το χρόνο του ατυχήματος εξέπεμπε κίτρινο αναλάμπον φως κυκλικής μορφής, εν τούτοις δεν προσδιορίζει την ένδειξη που είχε ο σηματοδότης για τα κινούμενα επί της ενωτικής οδού οχήματα, όπου εκινείτο το …69 IX φορτηγό αυτοκίνητο, εν όψει μάλιστα της παραδοχής ότι αυτό εκινείτο με ταχύτητα που υπερέβαινε το ανώτατο όριο, η σχετική αιτίαση αβασίμως προβάλλεται αφού η προσβαλλόμενη απόφαση δέχεται ότι προτεραιότητα στην ανωτέρω διασταύρωση (ισόπεδο οδικό κόμβο) είχε ο οδηγός του φορτηγού αυτοκινήτου – πρώτος εναγόμενος και ότι ο Δ. Τ., οδηγός του …47 IX επιβατηγού αυτοκινήτου, δεν παραχώρησε, όπως ήταν υποχρεωμένος, δεδομένου ότι στην πορεία του υφίστατο φωτεινός σηματοδότης εκπέμποντας κίτρινο αναλάμπον φως κυκλικής μορφής, προτεραιότητα στο ως άνω φορτηγό αυτοκίνητο.

Β) Δεν υπάρχει η επικαλούμενη από τους αναιρεσείοντες αντίφαση μεταξύ της παραδοχής του Εφετείου ότι “ο φωτεινός σηματοδότης στην πορεία του αυτοκινήτου του θανόντος οδηγού ήταν σε λειτουργία εκπέμποντας κίτρινο αναλάμπον φως” και αυτής ότι “στην πορεία του εν λόγω αυτοκινήτου υπήρχε και ρυθμιστική πινακίδα Ρ-2 (STOP) υποχρεωτικής διακοπής της πορείας των κινουμένων οχημάτων πριν τη διασταύρωση”, καθ’ όσον από τις παραδοχές της προσβαλλόμενης, ότι ο προαναφερθείς οδηγός “ήταν αποκλειστικά υπαίτιος του ατυχήματος, διότι δεν οδηγούσε το όχημά του με σύνεση και έχοντας διαρκώς τεταμένη την προσοχή του, δεν ήλεγξε την κίνηση των οχημάτων επί της ενωτικής οδού και δεν βεβαιώθηκε ότι δύναται να διασχίσει την οδό αυτή χωρίς κίνδυνο, αν διέκοπτε την πορεία του πριν από την προαναφερόμενη διασταύρωση και ήλεγχε την κίνηση των οχημάτων στην ως άνω οδό θα είχε εντοπίσει εγκαίρως την κίνηση σε αυτή του με αριθμό κυκλοφορίας …47 Ι.Χ.Φ. αυτοκινήτου και θα είχε παραχωρήσει, ως όφειλε από τη διάταξη του άρθρου 26 παρ. 1, 4 ΚΟΚ, προτεραιότητα σ’ αυτό, οπότε και δεν θα είχε επισυμβεί το ένδικο ατύχημα” αβίαστα προκύπτει ότι το Εφετείο θεμελίωσε την περί αποκλειστικής υπαιτιότητας ευθύνη του θανόντος οδηγού στην παραβίαση υπ’ αυτού της υποχρεώσεώς του να παραχωρήσει προτεραιότητα στο ως άνω φορτηγό αυτοκίνητο, βάσει του υπάρχοντος φωτεινού σηματοδότη και όχι με βάση την υπάρχουσα πινακίδα σήμανσης STOP, κατ’ εφαρμογή του άρθρου 26 παρ. 6 του ΚΟΚ.

Γ) Δεν υπάρχει η επικαλούμενη από τους αναιρεσείοντες ασάφεια ως προς τις συνθήκες επέλευσης της επίδικης συγκρούσεως, δεδομένου ότι αναφέρεται η πριν την σύγκρουση των οχημάτων πορεία τους, η εντός της διασταύρωσης επελθούσα σύγκρουση και η αιφνίδια και σε πολύ κοντινή απόσταση είσοδος του οχήματος του πρώτου εναγομένου στη διασταύρωση, που απέκλεισε στον οδηγό του ως άνω φορτηγού αυτοκινήτου τη δυνατότητα επιτυχούς αποφευκτικού ελιγμού ή ασφαλούς τροχοπέδησης, και

Δ) Η αιτίαση των αναιρεσειόντων ότι η προσβαλλόμενη απόφαση, ενώ δέχεται ότι δεν υφίσταται αιτιώδης σύνδεσμος μεταξύ της παράνομης υπέρβασης του ορίου ταχύτητος εκ μέρους του οδηγού του φορτηγού αυτοκινήτου και του επελθόντος τροχαίου ατυχήματος, “δεν αξιολογεί ορθά το γεγονός ότι η υπέρβαση αυτή έγινε προ ισόπεδου οδικού κόμβου, όπως δέχεται, προ του οποίου ο οδηγός υποχρεούται να καταβάλλει ιδιαίτερη προσοχή και να ρυθμίζει κατάλληλα την ταχύτητα του οχήματός του”, είναι απορριπτέα ως απαράδεκτη, διότι υπό την κατ’ επίφαση (προσχηματική) επίκληση της παραβίασης της διατάξεως του αριθμού 19 του άρθρου 559 Κ.Πολ.Δ., πλήττεται η κρίση του δικαστηρίου της ουσίας ως προς την έλλειψη αιτιώδους συνάφειας της άνω του νομίμου ορίου ταχύτητας του άνω αυτοκινήτου με την επελθούσα σύγκρουση, η οποία, ως αφορώσα εκτίμηση πραγματικών περιστατικών, είναι αναιρετικώς ανέλεγκτη (άρθρο 561 αρ. 1 Κ.Πολ.Δ.). Επομένως, ο μοναδικός από τον αριθμό 19 του άρθρου 559 Κ.Πολ.Δ., λόγος αναιρέσεως πρέπει να απορριφθεί ως ουσιαστικά αβάσιμος και εν μέρει, κατά τα ανωτέρω, ως απαράδεκτος. Μετά ταύτα πρέπει να απορριφθεί η αίτηση αναίρεσης, να διαταχθεί η εισαγωγή του παραβόλου, που έχουν καταθέσει οι αναιρεσείοντες, στο δημόσιο ταμείο (άρθρ. 495 § 3 Κ.Πολ.Δ.) και να καταδικαστούν οι αναιρεσείοντες, λόγω της ήττας τους, στα δικαστικά έξοδα της τρίτης αναιρεσίβλητης, που παραστάθηκε ενώπιον του Δικαστηρίου τούτου και κατέθεσε προτάσεις (άρθρ. 176, 183 ΚΠολΔ), όπως ειδικότερα ορίζεται στο διατακτικό της παρούσας απόφασης.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 20.11.2017 αίτηση για αναίρεση της 2421/2017 απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Θεσσαλονίκης.

Διατάσσει την εισαγωγή του παραβόλου στο Δημόσιο Ταμείο. Και

Καταδικάζει τους αναιρεσείοντες στα δικαστικά έξοδα της τρίτης αναιρεσίβλητης, τα οποία ορίζει σε δύο χιλιάδες επτακόσια (2.700) ευρώ.

ΚΡΙΘΗΚΕ και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 20 Σεπτεμβρίου 2019.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 10 Οκτωβρίου 2019.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ

Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

areiospagos.gr